38 năm & 2 lần nghỉ phép
Thứ Năm, ngày 12/10/2017

Quản đốc Khẩn (bên phải) cùng đồng đội chung niềm vui thông lò (Ảnh Phạm Tiến Dũng)

Tôi vẫn nhớ mãi lần đầu tiên gặp ông cách đây gần 2 năm khi được vào lò thăm quan công trình bunke chứa than mà công trường của ông đảm nhận thực hiện. Ấn tượng mãi về phong thái cũng như cách ông chia sẻ về công việc nên tự nhủ nhất định phải có dịp được gặp lại ông. Sau nhiều lần hẹn rồi lại lỡ bởi công việc Quản đốc của ông quá bận, tôi cũng được tiếp xúc với người thợ lò kỳ cựu với gần 38 năm gắn bó với nghề ấy mà chỉ có 2 lần nghỉ phép, để rồi thật sự thấy nể phục cách ông làm nghề và hết lòng với nghề…

Dành trọn tâm huyết với nghề

Tranh thủ gặp ông ngay sau cuộc họp giao ban quản đốc, ông bắt tay tôi và cười tươi, “Hẹn gặp mãi mà giờ hai chú cháu mới bố trí được thời gian. Chú cũng nhiều việc quá”. Và câu chuyện giữa chúng tôi cũng bắt đầu bằng việc chia sẻ về công việc hàng ngày của ông. 5h15 sáng, ông bắt đầu từ nhà lên đến khu vực làm việc. Sau khi xem lại toàn bộ kết quả làm việc của ca 1, ca 2, và nội dung công việc của ca 3 ngày hôm trước, nắm bắt số lượng lao động đi làm và nghỉ, ông chuẩn bị sắp xếp nội dung công việc cho một ngày mới. Trung bình một tuần, ông đi lò 3 ngày, còn lại xử lý các phần việc trên mặt bằng. Khối lượng công việc khá nhiều, đòi hỏi sự bao quát của người chỉ huy.

Ông bảo, làm nghề lò đặc biệt phải chú trọng công tác an toàn. Trong suốt quãng thời gian đảm nhận vai trò Quản đốc, chưa có một vụ tai nạn lao động nghiêm trọng nào nằm trong phạm vi trách nhiệm của ông xảy ra, vì ông luôn có dự báo nguy cơ từ chính những lần đi kiểm tra lò trực tiếp. Khả năng ứng cứu đã giúp ông trở thành “ân nhân” của nhiều người. Một trường hợp mà ông nhớ mãi đó là vào khoảng 12h trưa, ông nhận được thông báo trong lò có sự cố, một công nhân bị đất đá vùi kín đến tận cổ. Ông lập tức lên mỏ, trực tiếp đi vào khu vực lò có sự cố. Đến nơi, sau khi quan sát kỹ địa hình, ông khẳng định một câu chắc nịch “Có chú ở đây mày không thể chết được”. Sau khoảng một tiếng rưỡi, bằng sự khéo léo và kinh nghiệm của bản thân, ông đã một mình xử lý tình huống, đưa được nạn nhân ra khỏi khu vực bị vùi lấp. “Trong những tình huống như vậy, sự bình tĩnh, quyết đoán phải đặt hàng đầu” - ông khẳng định.

Tất cả các công trình được giao đảm nhận, ông đều thực hiện với yếu tố đảm bảo an toàn cao nhất. Để làm được điều đó, ông đã dành thời gian nghiên cứu rất kỹ về các thiết kế và những biện pháp thi công. Dựa trên những kinh nghiệm của bản thân để tìm ra điểm chưa hợp lý, từ đó trao đổi thẳng thắn để tìm ra giải pháp phù hợp nhất thì mới cho thực hiện. Chính những kinh nghiệm dự báo trước nguy cơ để anh em trong đơn vị nắm bắt được cũng đã góp phần cho công tác an toàn chung luôn được đảm bảo.

38 năm trong nghề, ông chưa để xảy ra một sự cố nào cho bản thân. Hai chế độ công ốm mà ông được hưởng là một lần Công ty bố trí cho đi rửa phổi và một lần nằm viện điều trị về bệnh viêm da. Để làm được điều ấy, ông cho rằng xuất phát từ đức tính cẩn thận trong mọi công việc cũng như có một chế độ sinh hoạt phù hợp, luôn biết giữ gìn sức khỏe.

Có những đêm ông không ngủ được vì nghĩ đến công việc. Sự trằn trọc, băn khoăn đeo bám ông tận lúc ông tìm ra giải pháp cho những vấn đề đang khúc mắc. Còn nhớ lần đầu tiên ông được giao thi công một bunke chứa than, ông và một thanh niên của phòng Kỹ thuật đều không đọc được bản thiết kế của bên đối tác Trung Quốc. Tự nhủ với bản thân là không thể khuất phục trước khó khăn, hai người cùng mở lại từng trang thiết kế và cuối cùng ông là người tìm ra mấu chốt của vấn đề. Chỉ 15 phút sau, hai người đã giải quyết xong công việc và thở phào nhẹ nhõm vì ngay mai là có thể thi công công trình theo đúng tiến độ. Còn nhiều lắm những trăn trở trong công việc theo ông đến tận trong giấc ngủ, đó cũng là tâm huyết ông dành cho nghề.

Đôi bàn tay không chằng chịt chai sạn

Đối với thợ lò, tính cẩn thận là rất quan trọng, ông bảo vậy. Thời gian hơn một năm được trực tiếp làm việc bên Nhật đã tôi luyện cho ông đức tính ấy. Đơn giản nhất là việc chuẩn bị đầy đủ những dụng cụ cần thiết liên quan đến công việc trước khi vào lò để đảm bảo khi cần có thể sử dụng ngay. Việc thường xuyên quan sát các thay đổi về địa chất tại các khu vực lò đang khai thác cũng giúp người thợ kiểm soát và phòng tránh những nguy cơ có thể xảy ra. Bản thân ông luôn đề cao việc mỗi ngày người thợ phải tự trau dồi cho mình những kiến thức từ thực tế, học hỏi không ngừng để nâng cao trình độ. Với tư cách một “đầu tàu”, ông càng ý thức điều đó để điều hành quản lý một cách hiệu quả nhất.

Trong quá trình làm việc, người thợ phải biết tính toán để không bị mất quá nhiều công sức vào những phần việc không cần thiết. Ông thường chia sẻ kinh nghiệm lại cho lớp thợ lò trẻ, trước khi làm việc gì hãy dành thời gian quan sát, suy nghĩ cách làm sao cho phù hợp nhất để tránh bị tổn hao sức lực. Rồi ông đưa đôi bàn tay ra như để minh chứng cho lời nói của mình: “Cháu thấy đấy, tay chú không chằng chịt những vết chai sạn như rất nhiều thợ lò mà cháu thường thấy đúng không? Đấy cũng là nhờ ở cách xử lý công việc phù hợp, không phải cứ dùng sức nhiều đã tốt.”

Riêng với ông, trong công việc lúc nào cũng phải nghiêm túc, làm đến nơi đến chốn vì ông được đánh giá là người khó tính và nghiêm khắc, điều đó cũng tạo tác phong trong công việc cho anh em trong đơn vị. Ông tâm huyết với một tư tưởng của người Nhật đó là: phải nói, phải nhắc nhở cho đến khi người nghe chịu tự nguyện làm theo để không phải bị nhắc nhở nữa thì thôi.

Yếu tố tinh thần cũng rất quan trọng. Làm lò nhất định không được để trong tình trạng căng thẳng hoặc lo lắng mà phải hết sức thoải mái tư tưởng và tinh thần tỉnh táo. Điều này không chỉ quyết định đến năng suất làm việc mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến yếu tố an toàn. Riêng với bản thân ông, mỗi khi vào lò ông đều cảm thấy rất nhẹ nhàng, luôn có suy nghĩ nghề lò cũng như biết bao công việc khác, có những vất vả đặc trưng riêng nhưng không vì thế mà tạo áp lực cho mình.

Tự hào là người thợ lò

Ánh mắt ông ánh lên niềm vui và sự tự hào khi chia sẻ về gia đình nhỏ của mình. Ông thấy mình may mắn và hạnh phúc khi có một người vợ sẵn sàng ủng hộ công việc của chồng, lui về làm hậu phương vững chắc để cho chồng yên tâm công tác. Hai đứa con, một trai, một gái ngoan ngoãn, chăm chỉ học hành và thành đạt. Mọi nỗ lực, cố gắng trong nghề đã mang lại cho gia đình ông cuộc sống đủ đầy và niềm vui. Với ông thế đã là viên mãn.

38 năm - một chặng đường gắn bó với nghề lò và nếu nhìn lại ông không hề thấy phải hối tiếc một điều gì. Bạn bè ông nhiều người thành đạt, chức danh nọ kia nhưng mỗi dịp gặp mặt, họp lớp, ông thấy mình không hề bị thua kém hay lép vế. Nghề đã mang lại cho ông một cuộc sống ý nghĩa, hạnh phúc; sự trân trọng của đồng nghiệp, bạn bè; sự tin yêu của gia đình, vợ con. Nếu để nói một điều với những thế hệ thợ lò trẻ, chú sẽ nói gì? “Hãy dành tâm huyết cho nghề mình đã lựa chọn. Thợ lò là một nghề vinh quang, đáng tự hào. Chúng ta hoàn toàn có thể sống đàng hoàng và tự tin bằng nghề nếu thực sự dành tình yêu và tâm sức cho nó.”

Thời gian ông được gắn bó với nghề cũng không còn nhiều, sắp đến thời điểm ông được nghỉ ngơi hoàn toàn. Hỏi cảm xúc của ông thế nào, ông cười tươi mà rằng, “Không biết cụ thể lúc nào sẽ được nghỉ chế độ. Nhưng còn làm việc ngày nào là mình còn dành trọn tâm huyết ngày ấy. Hiện tại, mỗi ngày, chú chọn cách sống vui, thoải mái với nghề…”.

Nhắc đến ông, mọi người ở Than Hà Lầm không chỉ kính phục bởi rất nhiều thành tích, danh hiệu ông đã đạt được trong suốt thời gian làm nghề mà còn dành những tình cảm thật sự trân trọng, yêu quý đối với một người thợ lò tâm huyết với nghề. Và họ luôn vui vẻ khi nhắc tới ông - Quản đốc Công trường Kiến thiết cơ bản 6 Trần Văn Khẩn.